Carmen miserabile

Przedmiotem niniejszej publikacji jest pochodzący z epoki opis najazdu mongolskiego na Węgry w 1241 r. W samym tekście użyto jednak nazwy Tatarzy, co miało podkreślić szczególnie destrukcyjny wydźwięk tej agresji na Europę Środkową a w szczególności na Królestwo Węgierskie. Tatarzy kojarzyli się bowiem z łacińsko-greckim Thartarorum czyli podziemiem, zaświatami, piekłem. Dziwnie zbieżna była bowiem nazwa jednego z plemion koczowniczych w Azji Tatarów z owymi mieszkańcami antycznych piekieł. Wiadomości o Mongołach najpierw dotarły do krzyżowców V krucjaty, kiedy to podczas oblężenia Damietty pojawiła się daleko nad Nilem informacja o sukcesach militarnych niejakiego króla Dawida, który zwyciężył muzułmanów na Wschodzie, a która to informacja dziwnie zbiegła się z sukcesami Mongołów. W sposób naturalny uznano ich za sojuszników chrześcijan, nie wiedząc, że właśnie wtedy podbijali ziemie chrześcijańskich Ormian... (ze Wstępu dra hab. Mariana Małeckiego, prof. UJ)